Jak malować? Praktyczny poradnik dla początkujących

Malujesz ściany czy płótno? To dwa różne zadania. W remoncie liczą się czystość podłoża, dobre krycie i równa powłoka, natomiast w malarstwie artystycznym – dobór medium, swoboda pracy i pomysł. Poniższy poradnik prowadzi przez oba sposoby malowania.

Jak pomalować ściany?

Efekt zależy przede wszystkim od przygotowania powierzchni. Farba położona na kurz, tłuszcz albo łuszczącą się starą powłokę może mieć słabą przyczepność, tworzyć smugi lub odspajać się razem z poprzednią warstwą.

Przy malowaniu całego pomieszczenia zacznij od sufitu, a dopiero potem zajmij się ścianami. Dzięki temu unikniesz zachlapania świeżo pomalowanych powierzchni.

Przeczytaj również: Jaki jest koszt pomalowania sufitu?

Przygotuj podstawowy zestaw narzędzi:

• Wałek malarski i mniejszy pędzel do krawędzi.
• Kuwetę malarską, taśmę malarską i folię ochronną.
• Szpachelkę budowlaną oraz papier lub siatkę ścierną.
• Mydło malarskie, odkurzacz i materiał do odpylania.

Następnie przejdź przez kolejne etapy przygotowania i malowania:

1. Oceń stan ścian. Sprawdź, czy podłoże jest stabilne, suche i pozbawione pęknięć oraz łuszczących się fragmentów.
2. Usuń słabe stare powłoki. Farby, które odspajają się od podłoża, zeskrob szpachelką. Grube warstwy farby klejowej można zwilżyć wodą i również usunąć mechanicznie.
3. Odpyl i umyj powierzchnię. Usuń pył, a następnie umyj ścianę wodą z mydłem malarskim. Tłuste osady trzeba zmyć szczególnie dokładnie, po czym powierzchnię przetrzeć czystą wodą.
4. Uzupełnij ubytki i rysy. Nałóż masę szpachlową, po wyschnięciu wygładź naprawiane miejsca i usuń powstały pył.
5. Zagruntuj chłonne lub pyliste podłoże. Grunt wyrównuje chłonność i może poprawić przyczepność kolejnej warstwy. Zawsze stosuj go zgodnie z przeznaczeniem oraz instrukcją na opakowaniu.
6. Pomaluj sufit, a później ściany. Najpierw pokryj pędzlem narożniki, krawędzie i trudno dostępne miejsca. Duże powierzchnie maluj wałkiem, prowadząc go od góry do dołu.

Stosuj technikę malowania „na mokro”. Prowadź wałek równoległymi, zachodzącymi na siebie pasami, zanim krawędź poprzedniego pasa wyschnie. Nie nakładaj zbyt grubej warstwy i nie wracaj wielokrotnie do miejsc, które zaczęły już schnąć.

Ostrzeżenie: zbyt wolna praca może spowodować wysychanie krawędzi farby. Powstają wtedy widoczne łączenia i smugi, szczególnie mocno podkreślane przez światło padające z okna. Kolejną warstwę nakładaj dopiero po całkowitym wyschnięciu poprzedniej.

Jeśli malujesz ściany w różnych kolorach, oddziel powierzchnie taśmą malarską. Odklej ją, gdy farba jest jeszcze lekko wilgotna, aby ograniczyć ryzyko oderwania zaschniętej powłoki.

Jak zacząć malować obrazy?

Do pierwszych prób dobrze nadają się farby akrylowe. Można rozcieńczać je wodą, szybko schną i nie wymagają stosowania dodatkowych mediów. Przydadzą się także pędzle o różnych rozmiarach, paleta, pojemnik z wodą oraz ręczniki papierowe.

Wybierz gotowe, zagruntowane płótno. Materiał naciągnięty na blejtram jest stabilniejszy niż zwykła kartka, która pod wpływem wilgoci może się marszczyć. Na początek wystarczy średni format, na przykład 30 × 40 cm albo 40 × 50 cm. Nie musisz od razu kupować dużego podobrazia.

Sprawdź także: Malowanie ścian krok po kroku – poradnik dla początkujących

Nie trzeba wcześniej biegle rysować. Rysunek pomaga przy realistycznych motywach, proporcjach i perspektywie, ale przy abstrakcji najważniejsze mogą być kolor, faktura i gest. Pierwszy obraz nie musi być perfekcyjny. Jego zadaniem jest pozwolić ci poznać farbę i własny sposób pracy.

Przed rozpoczęciem przygotuj podstawowe akcesoria:

• Zagruntowane płótno na blejtramie.
• Zestaw farb akrylowych w kilku podstawowych kolorach.
• Pędzle o różnej szerokości i kształcie.
• Paletę, pojemnik z wodą oraz ręczniki papierowe.
• Fartuch albo odzież, której nie szkoda zabrudzić.

Pracę możesz rozpocząć w prosty sposób:

1. Ustaw płótno stabilnie na sztaludze albo oprzyj je tak, aby ręka mogła swobodnie się poruszać.
2. Wybierz temat lub punkt wyjścia. Może to być abstrakcja, martwa natura albo obraz malowany na podstawie zdjęcia.
3. Rozmieść najważniejsze kształty cienką warstwą farby lub delikatnym szkicem.
4. Buduj obraz stopniowo, zaczynając od większych plam i ogólnej kompozycji, a dopiero później dodając szczegóły.
5. Co pewien czas odsuń się od płótna. Z większej odległości łatwiej ocenić proporcje, kontrast i równowagę kolorów.

Abstrakcja pozwala ćwiczyć mieszanie barw, nacisk pędzla i nakładanie warstw bez presji odwzorowania konkretnego obiektu. Martwa natura uczy obserwacji kształtów i proporcji. Malowanie ze zdjęcia daje punkt odniesienia dla kolorów oraz kompozycji. Każda z tych metod jest dobrym początkiem.

Nie traktuj pierwszej pracy jak sprawdzianu. Zbytni perfekcjonizm często powstrzymuje przed eksperymentowaniem, a właśnie kolejne próby najlepiej pokazują, jakie kolory, narzędzia i tematy sprawiają ci przyjemność.

Co sprawdzić przed rozpoczęciem pracy?

Bez względu na to, czy malujesz ścianę, czy obraz, przygotuj stanowisko i otoczenie. Przed pierwszym pociągnięciem pędzla sprawdź:

• Czy podłoga i meble są zabezpieczone folią, tekturą albo papierem.
• Czy masz wystarczająco dużo światła, najlepiej także z dodatkowego źródła.
• Czy założyłeś odzież ochronną i masz pod ręką ręczniki lub ściereczki.
• Czy pomieszczenie można bezpiecznie wietrzyć podczas pracy i schnięcia powłoki.
• Czy wszystkie narzędzia są czyste, a materiały znajdują się w zasięgu ręki.

Po zakończeniu pracy umyj narzędzia zgodnie z rodzajem użytej farby. Wałek i pędzel pozostawione z zaschniętym produktem często nie nadają się już do ponownego użycia.

Przeczytaj również: Farby wodne – jakie to rodzaje i do czego służą?

W malowaniu ścian najwięcej zależy od stabilnego, czystego i właściwie zagruntowanego podłoża. Przy obrazie ważniejsze są wybór medium, wygodne stanowisko i gotowość do prób. W obu przypadkach zacznij od prostego zadania, pracuj spokojnie i pozwól sobie na naukę w trakcie.