Rolety zewnętrzne, podobnie jak i te wewnętrzne, doczekały się różnych swoich odmian. W zależności od tego, czego się od nich oczekuje, na inny ich typ trzeba będzie się zdecydować. Różnice tyczą się bowiem nie tylko wyglądu, ale i własności oraz wynikającego z nich przeznaczenia. Jakie rodzaje rolet zewnętrznych są więc do wyboru?

Wyróżnia się trzy główne rodzaje rolet zewnętrznych: natynkowe (elewacyjne), podtynkowe oraz nadstawne (naokienne). Wybór konkretnego systemu zależy przede wszystkim od etapu budowy lub remontu domu oraz oczekiwanych parametrów izolacji termicznej i akustycznej.

Jakie są rodzaje rolet zewnętrznych? Kompleksowy przewodnik

Rolety natynkowe

Na ten moment wybierane zdecydowanie najczęściej i najchętniej. Wysoki i stały popyt zawdzięczają na pewno uniwersalnej budowie opartej na prostej, aczkolwiek praktycznej konstrukcji, za sprawą której można je łatwo wprowadzić do każdego budynku – i tego już istniejącego, i tego nowo budowanego.

Rolety natynkowe nie występują zresztą tylko i wyłącznie w budynkach mieszkalnych. Bardzo często tworzą bowiem zabudowę dla innych elementów budowlanych, takich jak altany, tarasy, balkony, a nawet i większe szafy (w nich przejmują rolę specjalistycznego i nietypowego zamknięcia).

Ogólnie rzecz biorąc są więc łatwe w montażu, a przy tym wielofunkcyjne. Co nie znaczy, że od razu warto się na nie zdecydować, bo jednak inne odmiany rolet też potrafią zaoferować domownikom różne ciekawe rzeczy.

W przypadku rolet natynkowych istnieją trzy podstawowe sposoby montażu. Pierwszy to instalacja we wnęce okiennej, gdy prowadnice mocuje się do ramy okna, a skrzynka mieści się w obrębie wnęki. Drugi wariant to montaż bezpośrednio na murze, gdy cała roleta znajduje się na elewacji. Trzeci, mieszany, polega na przykręceniu prowadnic do ramy, natomiast skrzynkę umieszcza się na ścianie – sprawdza się to zwłaszcza wtedy, gdy grubość ocieplenia jest mniejsza niż wysokość skrzynki.

Skrzynki rolet natynkowych mogą mieć różny kształt, co ułatwia dopasowanie systemu do architektury budynku. Najczęściej stosuje się skrzynie kwadratowe typu SK, popularne są też wersje półokrągłe oraz okrągłe, dobrze prezentujące się na nowoczesnych elewacjach.

Rolety podtynkowe

W przeciwieństwie do rolet natynkowych nie są używane w istniejących już domach, a wyłącznie w tych nowo budowanych, co oznacza, że zawsze muszą zostać uwzględnione już w projekcie nowego budynku mieszkalnego. Rolety podtynkowe stają się stałym elementem konstrukcji domu. Najpóźniej można je zastosować na etapie budowy, gdy przeprowadza się montaż nadproży do rolet.

Mogłoby się wydawać, że z powodu konieczności szybkiego przeprowadzenia montażu i uwzględnienia w projekcie budowy inne rodzaje rolet zewnętrznych sprawdziłyby się lepiej od tych podtynkowych, ale jednak one mogą pochwalić się jedna wyjątkową cechą, której nie mają żadne inne rolety. Otóż w żaden sposób nie oddziałują na wnętrze budynku w sensie zajmowania przestrzeni mieszkalnej – cała skrzynka kryjąca w sobie rolety podtynkowe znajduje się zawsze na zewnątrz, pod warstwą ocieplenia i tynku.

Częściowo z tego właśnie powodu akurat rolety podtynkowe są uznawane za bardzo dobry wybór dla domów o podwyższonym standardzie energetycznym. Przy prawidłowo zaprojektowanym nadprożu i zastosowaniu klapy rewizyjnej od zewnętrznej strony eliminuje się mostki termiczne, poprawia bilans cieplny budynku i ułatwia serwis rolet bez wchodzenia do środka.

Wymagają jednak odpowiedniego przygotowania konstrukcji. Nadproże nad oknem często formuje się w kształcie odwróconej litery L, aby zrobić miejsce na skrzynkę i warstwę izolacji. Standardowa kolejność prac to montaż stolarki okiennej, następnie instalacja rolet podtynkowych na prowadnicach połączonych z ramą okna, a dopiero później wykonanie ocieplenia i elewacji. Taki układ pozwala całkowicie ukryć skrzynkę i zachować spójną płaszczyznę fasady.

Rolety nadstawne (naokienne)

Spośród wszystkich rodzajów rolet zewnętrznych to rozwiązanie ściśle powiązane z oknem. Skrzynkę rolety nakłada się bezpośrednio na ramę, a cały zestaw – okno wraz z roletą – montuje się we wnęce okiennej. Oznacza to, że rolety nadstawne trzeba zaplanować na etapie zamawiania stolarki, bo wpływają na wysokość całego zestawu.

Nowoczesne systemy nadstawne produkowane są najczęściej z PVC lub elementów z EPS, dzięki czemu oferują bardzo dobre parametry izolacyjne. Skrzynka jest fabrycznie ocieplona, a odpowiednio zaprojektowane połączenie z ramą okienną ogranicza straty energii. Tego typu rolety mają także dobre właściwości akustyczne, co docenia się zwłaszcza w budynkach położonych przy ruchliwych ulicach.

Montaż odbywa się zazwyczaj w specjalnie przygotowanej wnęce, powiększonej o wysokość skrzynki rolety. W wielu rozwiązaniach dostęp rewizyjny znajduje się od strony wnętrza, choć coraz częściej stosuje się też wersje z klapą serwisową na zewnątrz, co ułatwia wykończenie pomieszczeń. Z uwagi na parametry cieplne rolety nadstawne są szeroko stosowane w budownictwie energooszczędnym i pasywnym, a przy tym pozwalają ograniczyć koszt inwestycji dzięki montażowi razem z oknem.

Sterowanie roletami zewnętrznymi – ręczne czy elektryczne?

Wybierając różne rodzaje rolet zewnętrznych, trzeba też zdecydować, jak będą sterowane. Najprostsze jest sterowanie ręczne, w którym pancerz podnosi się i opuszcza za pomocą taśmy, linki lub korby. Rozwiązanie tego typu jest tańsze w zakupie, nie wymaga zasilania i ma niewiele elementów narażonych na awarię.

Bardziej komfortową opcją jest sterowanie elektryczne. W skrzynce montuje się silnik tubowy, a roletą zarządza się przyciskiem naściennym lub pilotem. Wersje przewodowe podłącza się do instalacji elektrycznej budynku, a systemy radiowe komunikują się bezprzewodowo, co ułatwia rozbudowę o kolejne rolety bez kucia ścian.

Coraz popularniejsze staje się sterowanie przez smartfon i system smart home. Roletami można wtedy zarządzać z poziomu aplikacji, tworzyć scenariusze (np. automatyczne opuszczanie wieczorem) albo powiązać ich pracę z czujnikami temperatury i nasłonecznienia. Dostępne są także napędy solar­ne, z panelem fotowoltaicznym na skrzynce i wbudowanym akumulatorem. To ciekawa opcja tam, gdzie nie planowano wcześniej przewodów zasilających, a inwestorowi zależy na automatyce.

Zabezpieczenia antywłamaniowe i moskitiery w roletach

Standardowa roleta zewnętrzna sama w sobie stanowi utrudnienie dla włamywacza, bo wymaga pokonania dodatkowej przeszkody. Nie oznacza to jednak, że każda osłona jest od razu antywłamaniowa. Roleta określana jako antywłamaniowa musi mieć wzmocnione profile pancerza, solidniejsze prowadnice oraz specjalne rygle blokujące, które utrudniają podważenie kurtyny.

W systemach z napędem elektrycznym często stosuje się wieszaki samoblokujące. Gdy ktoś próbuje podnieść roletę od zewnątrz, elementy te klinują się na wale i zatrzymują pancerz. W wersjach sterowanych ręcznie ochronę zwiększają zamki, zasuwki lub blokady montowane w dolnej listwie.

Wiele systemów rolet można doposażyć w zintegrowaną moskitierę rolowaną. Siatka porusza się w osobnych prowadnicach i działa niezależnie od pancerza. Dzięki temu można mieć otwarte okno i opuszczoną moskitierę, pozostawiając roletę w górze, albo połączyć ochronę przed owadami z częściowym zacienieniem pomieszczenia. Taki zestaw oszczędza miejsce we wnęce okiennej i ułatwia obsługę, bo wszystkie funkcje skupione są w jednym systemie osłonowym.